Essentiële vetzuren en hart & bloedvaten

Hart & bloedvaten

Hoewel een vetbeperkte voeding jarenlang als ‘hartvriendelijk’ werd geadviseerd, is inmiddels bekend dat vooral het type vet in de voeding een grotere invloed op de gezondheid heeft dan de totale hoeveelheid vet. Zo blijken de vetzuren uit visolie het hart en de bloedvaten gezond te houden. Ze houden de bloeddruk op peil, verlagen het cholesterolgehalte en stabiliseren de hartslag.

Voor gezonde hart en bloedvaten

Omega-3-vetzuren EPA en DHA hebben de laatste jaren veel aandacht gekregen vanwege de gunstige werking bij diverse hart- en vaatklachten. Zo helpt EPA ontstekingen te voorkomen (ontstekingen in bloedvaten kunnen hart- en vaatklachten veroorzaken). Daarnaast heeft EPA een bloedverdunnende en bloedvatontspannende werking, waardoor het een gunstige werking op het hart- en vaatsysteem heeft. En wanneer DHA voldoende in hartspiercellen voorkomt, heeft het een stabiliserende werking op de hartslag en helpt het zo ritmestoornissen te voorkomen. Verder helpen zowel EPA als DHA om cholesterol- en triglyceridegehalten in het bloed op een gezond peil te houden.

Meest onderzocht

Van alle effecten van de omega-3-vetzuren op de gezondheid, is de werking op hart en bloedvaten tot nu toe wel het meest onderzocht. Het meest bekende onderzoek is waarschijnlijk de GISSI-Prevenzione studie (1). Uit deze studie, die 3,5 jaar duurde en 11.324 deelnemers telde, bleek onder meer dat visolie tot een 45% vermindering in plotselinge hartstilstand leidde, in vergelijking tot deelnemers die geen visolie hadden gekregen. Ook was er vermindering van het aantal beroertes.

Onderzoekers raakten aanvankelijk geïnteresseerd in omega-3-vetzuren nadat bekend werd dat hart- en vaatziekten onder de inwoners van Groenland nauwelijks voorkwamen, ondanks dat hun traditionele voeding vrijwel uitsluitend uit dierlijke vetten en eiwitten bestaat. Later bleek dat juist het type vetten in het Groenlands voedingspatroon het beschermende effect bood. De grote hoeveelheden vette vis en andere zeedieren die hier van oudsher worden gegeten, leveren de gemiddelde Groenlander ca. 7-10 gram omega-3-vetzuren per dag. Ter vergelijking: de gemiddelde visoliecapsule bevat 300 milligram omega 3’s (18% EPA + 12% DHA).

Dagelijkse inname

De Gezondheidsraad adviseert volwassenen een dagelijkse inname van 450 mg omega-3-vetzuren uit vette vis (EPA, DHA). Ook andere gezondheidsorganisaties wereldwijd hebben hierover richtlijnen opgesteld. Zo adviseren de National Institutes of Health een dagelijkse inname van 650 mg EPA en DHA, terwijl de American Heart Association 900 mg EPA en DHA per dag aanbeveelt.

(1) Trial G.P. Dietary Supplementation with n-3 polyunsaturated fatty acids and vitamine E after myocardial infarction: results of the GISSI-Prevenzione trial. Lancet 1999;354:447-55.